İçeriğe geç

İştirak nafakası nedir, ne kadar olur, ödenmezse ne olur?

· · 2 dk okuma

Kısacaİştirak nafakası, velayet kendisine verilmeyen ananın veya babanın, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak için ödediği paradır (Türk Medeni Kanunu m. 182). Tutarı hâkim, çocuğun ihtiyaçlarına ve ana babanın mali gücüne göre belirler. Nafaka kural olarak çocuk ergin oluncaya kadar ödenir. Ödenmezse icra takibi yapılabilir ve borçlu hakkında üç aya kadar tazyik hapsi istenebilir.

İştirak nafakası nasıl belirlenir?

Kanunda sabit bir tutar ya da oran yoktur. Hâkim; çocuğun yaşını, eğitim ve sağlık giderlerini, yaşam koşullarını ve ana babanın gelir ve giderlerini birlikte değerlendirir. Bu nedenle "nafaka hesaplama" araçlarının verdiği sonuçlar yalnızca fikir verir; bağlayıcı değildir.

Hâkim, nafakanın her yıl hangi oranda artacağını da kararında belirleyebilir. Uygulamada çoğunlukla TÜFE veya ÜFE oranında artış öngörülür.

Nafaka ne zamana kadar ödenir?

İştirak nafakası kural olarak çocuğun ergin olduğu on sekiz yaşına kadar ödenir. Çocuk ergin olduğu hâlde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba eğitimi bitinceye kadar durumlarına uygun olarak çocuğa bakmakla yükümlüdür; bu durumda çocuk kendi adına nafaka talebinde bulunabilir.

Nafaka artırılabilir veya azaltılabilir mi?

Evet. Çocuğun ihtiyaçları arttığında ya da tarafların mali durumu önemli ölçüde değiştiğinde nafakanın artırılması veya azaltılması için dava açılabilir. Örneğin çocuğun okula başlaması, nafaka yükümlüsünün gelirinin belirgin biçimde artması veya azalması bu tür değişikliklerdir.

Nafaka ödenmezse ne olur?

  • Nafaka alacağı için ilamlı icra takibi başlatılabilir; birikmiş nafakalar haciz yoluyla tahsil edilebilir.
  • Nafaka borcunu ödemeyen kişi hakkında, alacaklının şikâyeti üzerine icra ceza mahkemesince üç aya kadar tazyik hapsine karar verilebilir. Borç ödenirse kişi tahliye edilir.
  • Nafaka alacakları, haciz ve sıra cetvelinde diğer alacaklara göre öncelikli olarak ödenir.

Sık sorulan sorular

İştirak nafakası kaç yaşına kadar ödenir?

Kural olarak çocuk on sekiz yaşını doldurup ergin oluncaya kadar. Eğitimi devam eden çocuk için ana babanın bakım yükümlülüğü eğitimin sonuna kadar sürebilir.

İşsiz olan baba da nafaka öder mi?

Evet. Ana ve babanın çocuğa bakma yükümlülüğü gelirden bağımsızdır. Hâkim, işsizlik durumunu tutarı belirlerken dikkate alır ancak yükümlülüğü ortadan kaldırmaz.

Nafaka ödemeyene hapis cezası var mı?

Nafaka borcunu ödemeyen kişi hakkında şikâyet üzerine üç aya kadar tazyik hapsine karar verilebilir. Bu bir ceza değil, ödemeye zorlama aracıdır; borç ödenince kişi serbest bırakılır.

Nafaka dava açılmadan anlaşmayla belirlenebilir mi?

Evet. Anlaşmalı boşanmada nafaka protokolde belirlenir ve hâkimin onayıyla kesinleşir.

Av. Hilal Kurt

Aile Hukuku alanında somut bir sorununuz varsa Kurt Hukuk ile ön görüşme yapabilirsiniz.

Ön görüşme talebi

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve 17 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır. Somut durumunuz için bir avukata danışın.